Jump to content
  • Announcements

    • Jarpen Zigrin

      Zostań naszym fanem. Obserwuj nas w social mediach : )   12/11/2016

      Daj się poznać jako nasz fan oraz miej łatwy i szybki dostęp do najnowszych informacji poprzez swój ulubiony portal społecznościowy.    Obecnie można nas znaleźć m.in tutaj:   Facebook: http://www.facebook.com/pages/Historiaorgp...19230928?ref=ts Twitter: http://twitter.com/historia_org_pl Instagram: https://www.instagram.com/historia.org.pl/
    • Jarpen Zigrin

      Przewodnik użytkownika - jak pisać na forum   12/12/2016

      Przewodnik użytkownika - jak pisać na forum. Krótki przewodnik o tym, jak poprawnie pisać i cytować posty: http://forum.historia.org.pl/topic/14455-przewodnik-uzytkownika-jak-pisac-na-forum/
Sign in to follow this  
mch90

Josip Broz Tito

Recommended Posts

Do tej pory nie spotkałem Chorwata

A ja tak (i to całkiem sporo). Niechęć jest raczej kierowana do serbskich przywódców ery post-titowskiej. Chorwacja jest zresztą bardzo różnicowana (także chociażby z racji "historycznej geografii" poparcia dla partyzantów Tito i ustaszy w czasie II wojny, konsekwencji "chorwackiej wiosny" z czasów Tito, stosunku do Franjo Tuđmana i HDZ itp. itd.). Nie jest wszakże rzadkością nawet uczestnik wojny lat 90., nienawidzący do tej pory Serbów i wszelkiego prawosławia, ale nie dawnej Jugosławii i Tito.

Zresztą nawet dzisiejsza konstytucja chorwacka nie odwołuje się nie do Ante Pavelića, tylko do:

(...)- w stworzeniu podstaw suwerenności państwowej w okresie drugiej wojny światowej, co zostało wyrażone w sprzeciwie wobec proklamowania Niezależnego Państwa Chorwackiego (1941), w uchwałach Krajowej Antyfaszystowskiej Rady Wyzwolenia Narodowego Chorwacji (1943), a następnie w Konstytucji Ludowej Republiki Chorwacji (1947) oraz w konstytucjach Socjalistycznej Republiki Chorwacji (1963-1990),(...)
Z preambuły dzisiejszej konstytucji Chorwacji - za: http://libr.sejm.gov.pl/tek01/txt/konst/chorwacja.html

Choć oczywiście mozna odszukać tam i mocny sentyment do NDH oraz ustaszowskiego dziedzictwa. Takich też spotkałem, choć raczej - dziś - takie poglądy nie tak często bywają eksponowane publicznie.

A contrario spotkałem Serbów, czy Czarnogórców, mocno zarzucających Tito (potomkowi Chorwata i Słowenki), że faworyzował Chorwatów, czy Albańczyków. W stylu - dlaczego Kosowo i Wojwodina posiadały autonomię w ramach Serbii, a Serbowie w chorwackiej Krajinie - nie?

W każdym razie titowski sentyment jest tam wszędzie dosyć silny, choć anty-sentyment także. A dla wielu, szczególnie młodych zajętych własnymi sprawami, to już prehistoria bez znaczenia. Choć spotkałem i młodych Chorwatów radośnie wyjących przy winie "Druže Tito mi ti se kunemo". ;)

W moim osobistym odczuciu najbardziej "jugosłowiańsko nostalgiczni" są Słoweńcy, ale to rzecz jasna bardzo subiektywne.

Share this post


Link to post
Share on other sites
gregski   

Może miałeś więcej szczęścia a może ja miałem do czynienia z innymi Chorwatami.

O ile niby potwierdzali, że Tito był lepszy niż „disaster” jaki nastąpił później to jednak zaraz nadmieniali, że bardzo się cieszą iż eksperyment o nazwie „Jugosławia” mają za sobą. Młodsi w ogóle nie maja zdania na jego temat, a w każdym razie nie większe niż nasi dwudziestolatkowie o Gierku. Wiedzą tylko, że Serbowie są fałszywi, nie można im ufać a do tego na przywitanie całują trzy razy!

Generalnie co do tego jak Jugosławia jest wspominana to co prawda mam kontakty głównie z Chorwatami ale zdarzyło mi się gadać i z Serbami i z Słoweńcami a nawet raz pracowałem z Czarnogórcem. Oni wszyscy są przekonani, że to właśnie oni najwięcej dokładali do wspólnego gara.

W sumie to dosyć typowe…

Co do Ante Pavelica to rzeczywiście nie za bardzo wypada zbyt głośno się na niego powoływać i stawiać go w opozycji do Tito. W końcu sprzymierzeniec Niemców a ci po wojnie zbyt dobrej prasy nie mieli. Nawet raz pracowałem z gościem który pochodził właśnie „z tych” Paveliców ale za bardzo się tym nie chwalił.

Ale wracając do Tito. Porwał się na rzecz nie wykonalną. Te narody zbyt dużo dzieli. To i tak niemal cud, że przez tyle lat udało mu się tą mozaikę utrzymać w kupie.

Share this post


Link to post
Share on other sites
Gryfon   
W dniu 1.12.2013 o 1:58 AM, gregski napisał:

Jeśli chodzi o mieszkańców byłej Jugosławii to opinia o Tito zależała będzie od tego z kim rozmawiamy. Do tej pory nie spotkałem Chorwata który wspominałby go z sympatią (ale nie tracę nadziei, że kiedyś to się zdarzy). Wśród głównych zarzutów jest masakra tych wszystkich którzy w czasie wojny byli związani z Niemcami lub z reżimem Ante Pavelicia. No ale sam Ante lżejszej ręki nie miał. W każdym razie ze strachu przed Tito wielu Chorwatów dało drapaka (głównie do Włoch).

Z kolei Serbowie mają mu do zarzucenia głównie to że był dla nich zbyt łagodny ze względu pochodzenie jego rodziców - ojciec był Chorwatem, a matka Słowenką.

Edited by Gryfon

Share this post


Link to post
Share on other sites

 

W dniu 28.05.2011 o 8:19 PM, gilbert napisał:

Zapraszam do dyskusji na temat przywódcy tego kraju, w którym co prawda panowały komunistyczne rządy, ale który cały czas był neutralny.

 

Neutralny względem czego? Pomijając szczególny status Szwajcarii (ustalony podczas kongresu wiedeńskiego) czy Austrii (wymuszony po podpisaniu Traktatu Państwowego w sprawie Odbudowy Niezawisłej i Demokratycznej Austrii), to raczej przyjmuje się, że neutralność ogłaszana jest w kontekście jakiegoś konkretnego konfliktu. W przypadku Jugosławii, chyba raczej należy mówić o neutralizmie?

 

Share this post


Link to post
Share on other sites
Cytuj

W przypadku Jugosławii, chyba raczej należy mówić o neutralizmie?

Myślę, że nie ma szczególnej potrzeby, aby wprowadzać w języku polskim takie zróżnicowanie terminologiczne. Wystarczy pamiętać, że neutralność ma różne oblicza. Czym innym jest wieczysta neutralność, mająca swoje głębokie fundamenty w prawie międzynarodowym i woli społeczności międzynarodowej, czym innym polityka neutralności konkretnego państwa (generalna, czy na potrzeby danego konfliktu). Nawet, jak ta polityka jest wzmocniona aktami prawnymi danego państwa.

 

Oczywiście, jak to zazwyczaj na tym świecie bywa, będziemy spotykać się z sytuacjami nie do końca jednoznacznymi. Na przykład Turkmenistanu. Turkmenistan sam taki neutralny status ogłosił, Zgromadzenie Ogólne ONZ przyjęło to z radością i oczywiście wezwało do poszanowania (http://www.un.org/documents/ga/res/50/a50r080.htm), ale czy tym samym Turkmenistan uzyskał status podobny do Szwajcarii? Jakoś nie sądzę.

 

W przypadku Jugosławii, zastanowiłbym się nad różnicą między pojęciem "państwo niezaangażowane" - a państwo "neutralne". Dalece nie każde państwo uczestniczące w Ruch Państw Niezaangażowanych można było uznać za neutralne.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Taki termin został przyjęty w związku z postawą Francji w dobie zimnej wojny:

"Pojęcie neutralizm pojawiło się w latach 1947-1948 w związku z dyskusją, która toczyła się we Francji na temat kierunków i zasad polityki zagranicznej. Oznaczało ono dążenie do uniknięcia zamieszania w zarysowujący się wówczas konflikt Wschód-Zachód . Terminu tego użyto, aby wyrazić niechęć do tzw. zimnej wojny i zwrócić uwagę na niebezpieczeństwa, na jakie spory wielkich mocarstw narażają słabsze państwa i ludzkość w ogóle. Istota neutralizmu sprowadza się do polityki nieprzystępowania do bloków militarnych i rozwijania współpracy na zasadach pokojowego współistnienia ze wszystkimi państwami, niezależnie od ich ustroju politycznego".

/M. Kowalicka "Polityka neutralności współcześnie", "International Journal of Management and Economics", 2004, T. ,  s. 175/

 

Co do kultu Tito, jest ciekawa "broszura" zawierająca utwór ; czy bardziej ironiczna czy nostalgiczna, trudno ocenić:

"U početku bijaše zemlja bez obličija i bijaše tama nad bezdanom.  I reče Tito: neka bude svjetlost. I bi svjetlost.

I odvoji Tito svjetlost od tame i nazva Tito svjetlost naši, a tamu nazva njihovi.

I opet reče Tito: neka bude zvijezda petokraka.

I bi tako.

I postavi je Tito na svod nebeski da obasjava zemlju sjajem nebeskim. I vidje Tito da je to dobro".

 

Share this post


Link to post
Share on other sites
Cytuj

Taki termin został przyjęty w związku z postawą Francji w dobie zimnej wojny:

Kończąc  - z mojej strony - wątek poboczny: w sprawie terminologii francuskiej należałoby zapytać naszego, lokalnego eksperta.;) W języku angielskim takie rozróżnienie można od biedy odnaleźć. Natomiast nie wydaje mi się, aby w polskim języku prawniczym było szczególnie jednoznaczne i popularne. Prędzej je chyba stosują biolodzy.

Cytuj

U početku bijaše zemlja bez obličija i bijaše tama nad bezdanom.  I reče Tito: neka bude svjetlost. I bi svjetlost.

Znalazłem, pewnie to samo, co Ty: ma to być broszura, zdaniem autorki poniższego artykułu  (M. Bogusławskiej)  "po części kpiarska, po części nostalgiczna". (Rok wydania broszury 2002).

Zob.: http://www.academia.edu/6557697/_Titofania_._Formy_obecności_symbolicznej_Josipa_Broza_Tity_w_Jugosławii_doby_socjalizmu

Share this post


Link to post
Share on other sites

W tymże artykule możemy przeczytać jak to poprawiano pewne szczegóły biograficzne Tito. Jego rodzinne domostwo zburzono gdyż nie było nadto ubogie. Chyba w żadnym kraju socjalistycznym nie mogły paść w oficjalnym obiegu takie słowa:

"... zachodnie społeczeństwa, ze swoimi wielonarodowymi instytucjami, zrzeszeniami, są nie tylko bardziej cywilizowane, ale i bardziej humanitarne niż małe, socjalistyczne obory, które my zbudowaliśmy. W każdej oborze - własne więzienie, prasa, własny bat, ideologia i wszystko inne".

/M.J. Zacharias "Josip Broz Tito i serbski liberalizm", "Mazowieckie Studia Humanistyczne", T. 10, 2004, s. 167; za: S. Djukić "Słom srpskich liberała. Tehnologija politićkich obraćuna Josipa Broza"/

Share this post


Link to post
Share on other sites

Create an account or sign in to comment

You need to be a member in order to leave a comment

Create an account

Sign up for a new account in our community. It's easy!

Register a new account

Sign in

Already have an account? Sign in here.

Sign In Now
Sign in to follow this  

×

Important Information

Przed wyrażeniem zgody na Terms of Use forum koniecznie zapoznaj się z naszą Privacy Policy. Jej akceptacja jest dobrowolna, ale niezbędna do dalszego korzystania z forum.