Jump to content
  • Announcements

    • Jarpen Zigrin

      Zostań naszym fanem. Obserwuj nas w social mediach : )   12/11/2016

      Daj się poznać jako nasz fan oraz miej łatwy i szybki dostęp do najnowszych informacji poprzez swój ulubiony portal społecznościowy.    Obecnie można nas znaleźć m.in tutaj:   Facebook: http://www.facebook.com/pages/Historiaorgp...19230928?ref=ts Twitter: http://twitter.com/historia_org_pl Instagram: https://www.instagram.com/historia.org.pl/
    • Jarpen Zigrin

      Przewodnik użytkownika - jak pisać na forum   12/12/2016

      Przewodnik użytkownika - jak pisać na forum. Krótki przewodnik o tym, jak poprawnie pisać i cytować posty: http://forum.historia.org.pl/topic/14455-przewodnik-uzytkownika-jak-pisac-na-forum/
Sign in to follow this  
Tofik

Stanisław Stadnicki

Recommended Posts

Tofik   

Stanisław Stadnicki zwany również Diabłem Łańcuckim z pewnością może pretendować do miana symbolu warcholstwa. Zagorzały kalwinista, uczestniczył w bojach Batorego, w 1588 r. poparł Maksymiliana Habsburga, rokoszanin, wkrótce po rokoszu wdał się w prywatną wojnę z Łukaszem Opalińskim, która zakończyła się jego śmiercią. Co o nim sądzicie? Jakim był żołnierzem? Czy można znaleźć jakieś uzasadnienie jego niektórych niezbyt patriotycznych działań (vide zwady z Opalińskim)?

Share this post


Link to post
Share on other sites

Władysław Łoziński poświęcił jemu i jego synom parę rozdziałów w swej książce "Prawem i Lewem. Opis obyczajów na Czerwonej Rusi w czasach Zygmunta III".

Share this post


Link to post
Share on other sites

Stadnickiego nie można poddać jednoznacznej ocenie. Z jednej strony był podkarpackim warchołem, z drugiej bronił "złotej wolności" przed "sodomitą" Zygmuntem III.

Share this post


Link to post
Share on other sites
Stadnickiego nie można poddać jednoznacznej ocenie. Z jednej strony był podkarpackim warchołem, z drugiej bronił "złotej wolności" przed "sodomitą" Zygmuntem III.

A na czym według źródeł opierała się złota wolność?

Share this post


Link to post
Share on other sites
Tofik   

Moja ocena Stadnickiego jest jednoznaczna - był warchołem w każdym calu i nic tego nie usprawiedliwia. W żadnym razie nie mogę go zrównać z Zebrzydowskim, Januszem Radziwiłłem (ojcem Bogusława), Jana Szczęsnego Herburta, Prokopa Pękosławskiego czy (w późniejszych czasach) z Jerzym Lubomirskim, którzy - jakkolwiek używali wolnościowych haseł w większości dość instrumentalnie i dosyć na wyrost - to potrafili działać dla dobra kraju i mieć własną, w miarę porządną, opcję polityczną. Stadnicki, ani nie działał na rzecz RON, ani nie miał jaśnie określonej polityki, poza wiecznym warcholstwem i nieuznawaniem większości z władz.

Share this post


Link to post
Share on other sites

(...)

Czy można znaleźć jakieś uzasadnienie jego niektórych niezbyt patriotycznych działań (vide zwady z Opalińskim)?

(...)

Stadnicki, ani nie działał na rzecz RON, ani nie miał jaśnie określonej polityki, poza wiecznym warcholstwem i nieuznawaniem większości z władz.

Tylko jak można prywatną wojnę dwóch szlachciców przypinać do patriotycznych (bądź: niepatriotycznych) działań. Czy Opaliński jak najbardziej aktywnie kontynuujący te "zwady" wykazywał niepatriotyczne działania?

Czy wojewoda podolski, senator Rp-litej - Hieronim Jazłowiecki (stronnik króla Zygmunta III) zadawałby sobie trud podejmowania korespondencji z naszym starostą zygwultowskim, której główną osią był dyskurs o to czy można usunąć króla z tronu, gdyby był uznawał go li tylko za pospolitego warchoła? Czy może jednak widział w nim pewną opozycję polityczną i jednak wyraziciela "jasno określonej polityki"?

Ta wspomniana większość władz to konkretnie jaka to ma być władza i jakie są przykłady tego nieuznawania?

Niektórzy zauważają nieco głębsze podstawy w prezentowanych poglądach przez Stadnickiego, widząc tu:

"spór między zasadą autorytetu instytucjonalnego, zakotwiczonego w prawie Bożym a zasadą osobistego charyzmatu, wynikającego z Bożej łaski".

/J. Kobus, D. Milewski, D. Urbonaite "Rzeczpospolita rycerzy Bożych: spór o szlachectwo i władzę najwyższą...", "Saeculum Christianum", T. 11, nr 1, 2004, s. 39/

(...)

Jakim był żołnierzem?

Jego korespondencyjny oponent powiada w liście z 6 Augusti, anno Domini 1606:

"A co mi WM. piszesz z strony równania się z WMcią, nie równam się z Mcią, boś WM. gloriosus miles...".

/"Korespondencja Jazłowieckiego z Dyabłem Stadnickim", w: "Pisma polityczne z czasów rokoszu

Zebrzydowskiego 1606-1608", wyd. J. Czubek, T. 2, Kraków 1918, s. 175/

Share this post


Link to post
Share on other sites

Create an account or sign in to comment

You need to be a member in order to leave a comment

Create an account

Sign up for a new account in our community. It's easy!

Register a new account

Sign in

Already have an account? Sign in here.

Sign In Now
Sign in to follow this  

×

Important Information

Przed wyrażeniem zgody na Terms of Use forum koniecznie zapoznaj się z naszą Privacy Policy. Jej akceptacja jest dobrowolna, ale niezbędna do dalszego korzystania z forum.